www.marjoleinopreis.com

Gisteren deden we niets. Nou ja, bijna niets. We hebben een complete dag op de camping doorgebracht, een beetje gewandeld, een beetje gelezen, een beetje voor ons uit gekeken en vooral genoten van het feit dat er geen programma was. Vandaag hebben we dat ruimschoots ingehaald. Want vandaag stond Storforsen op het programma. Wij zijn al meerdere keren in Noord-Zweden geweest en er zijn van die plekken waar je telkens weer naar terug wilt. Voor sommige mensen is dat een gezellig restaurantje. Voor anderen een museum. Voor ons is het een enorme bak kolkend water midden in de Zweedse wildernis.

Vandaag was het onze derde dag in Luleå. En de vaste lezers weten inmiddels precies wat dat betekent: het was een gratis dag. Voor wie onze ingewikkelde financiële constructies niet dagelijks volgt: wij maken dankbaar gebruik van de bekende First Camp-actie waarbij je drie nachten verblijft en er maar twee betaalt. Dat betekent dat de derde dag officieel gratis is. Een prachtig concept. Vooral omdat je jezelf op zo'n dag voortdurend kunt wijsmaken dat alles wat je doet eigenlijk geld oplevert.

Het schijnt dat het vannacht behoorlijk heeft geregend. Tenminste, dat vertellen pa en ma. Die werden er zelfs wakker van. Ik niet. Ik heb werkelijk niets gehoord. Er had blijkbaar ook een kudde elanden over de camping kunnen trekken en waarschijnlijk had ik daar net zo weinig van meegekregen.

Vandaag was het Nationale Dag in Zweden. Wij hadden ons daar eerlijk gezegd iets heel anders bij voorgesteld. In onze verbeelding zou het land vol hangen met blauw-gele vlaggen, zouden de Zweden in traditionele klederdracht over straat lopen en zou iedereen uitbundig feestvieren. Een soort Zweedse versie van Koningsdag dus. De werkelijkheid bleek iets minder spectaculair. Sterker nog: als niemand ons had verteld dat het een nationale feestdag was, hadden we waarschijnlijk niets gemerkt. Geen grote optochten, geen uitzinnige menigten, geen mensen die met een plastic kroon op hun hoofd door de straten liepen. Het leven leek gewoon rustig door te gaan. Blijkbaar zijn wij Nederlanders toch een beetje afwijkend als het gaat om nationale feestdagen. Waar wij complete steden in oranje veranderen, houden de Zweden het liever bescheiden. Dat had overigens wel een groot voordeel. Omdat veel mensen vrij waren, was het opvallend rustig op de weg. En dus konden wij op ons gemak van Umeå naar Luleå rijden, zonder eindeloze rijen vrachtwagens of druk woon-werkverkeer.

Vandaag stond er eigenlijk een cultureel hoogtepunt op het programma: het openluchtmuseum van Umeå, het beroemde Gammlia. Dit museum behoort tot de bekendste openluchtmusea van Noord-Zweden en bestaat uit tientallen historische gebouwen die een beeld geven van het leven in Västerbotten door de eeuwen heen. Oude boerderijen, rode houten huisjes, schuren, werkplaatsen en prachtige groene terreinen maken het tot precies het soort uitstapje waar wij dol op zijn.

Terwijl Nederland vandaag opnieuw lijkt te zijn veranderd in een natte herfstvakantie met centrale verwarming, paraplu's en mensen die klagen dat het "toch geen juni meer is", genieten wij in Noord-Zweden van een stralende zomerdag. Goed, laten we het begrip zomerdag even in Zweedse context plaatsen. Het werd vandaag ongeveer twintig graden. In Nederland zou de helft van de bevolking daar nog een vest bij aantrekken. In Zweden betekent het dat iedereen spontaan naar buiten komt, korte broeken aantrekt en doet alsof de Middellandse Zee zich plotseling heeft verplaatst naar de Botnische Golf.

Vandaag stond er een behoorlijke verhuisdag op het programma. Vanuit Sundsvall reden we verder noordwaarts naar Umeå, een rit van ruim 270 kilometer. Volgens de kaart ging vrijwel de hele route over de E4, de belangrijkste noord-zuidverbinding langs de Zweedse oostkust. Nu moet je bij het woord snelweg in Zweden wel even je verwachtingen bijstellen. Wie denkt aan een Nederlandse autosnelweg met zes rijstroken, matrixborden, filemeldingen en een eindeloze stroom leaseauto's, komt bedrogen uit. De Zweedse E4 lijkt op veel plaatsen eerder op een keurige provinciale weg die af en toe besluit dat twee rijstroken toch wel handig zijn. Er rijden auto's, vrachtwagens, campers, caravans, tractoren, fietsers en soms lijkt het alsof de bewoners van de huizen langs de weg gewoon rechtstreeks vanuit hun voortuin de E4 oprijden. Toch heeft dat ook voordelen. Je rijdt ontspannen, het landschap trekt rustig voorbij en je hebt daadwerkelijk tijd om iets van de omgeving te zien. Dat is prettig, want vandaag reden we door één van de mooiste gebieden van Zweden: de Hoge Kust.

De dag begon weinig hoopgevend. Toen we vanochtend uit de caravan keken, zagen we opnieuw een muur van mist. De kust, de zee en het uitzicht waar we juist voor gekomen waren, waren volledig verdwenen. Alles was grijs. Op zulke momenten vraag je je af waarom je eigenlijk op een terrassencamping met uitzicht staat als dat uitzicht zich hardnekkig verstopt achter een dikke laag bewolking. Eerlijk gezegd hadden we de moed al een beetje opgegeven. Dit leek zo'n dag te worden waarop de wereld niet verder reikte dan enkele tientallen meters.

De dag begon veelbelovend. Toen we vanochtend de rolgordijnen van de caravan omhoog deden, werden we begroet door een strakblauwe lucht en een heerlijk ochtendzonnetje. De Botnische Golf lag er rustig bij, de vogels floten en het leek een heerlijke zomerse dag te worden. Dat optimisme bleek iets te voorbarig. Want zoals inmiddels gebruikelijk op deze reis, kwam er in de loop van de ochtend opnieuw bewolking opzetten. Niet zomaar een wolkje hier en daar, maar dichte bewolking. Voor we het wisten zaten we weer letterlijk in de wolken. De temperatuur zakte naar een frisse 9,5 graden en ineens voelde het alsof iemand ongemerkt de thermostaat van juni had teruggedraaid naar april. Maar goed, een beetje kou houdt ons niet tegen. Dus stapten we in de auto voor een bezoek aan Sundsvall.

Vandaag was het weer tijd om de caravan aan de auto te koppelen en verder noordwaarts te trekken. We verlieten Bollnäs en zetten koers naar Sundsvall, een rit van ongeveer anderhalf uur door een landschap dat onderweg langzaam van karakter veranderde.

Na een paar dagen waarin het leek alsof heel Midden-Zweden probeerde weg te waaien, is de rust eindelijk teruggekeerd. De afgelopen dagen kregen we regelmatig windstoten van ruim 70 kilometer per uur om de oren. Dat is precies het soort weer waarbij je caravan blijft staan waar hij staat, maar waarbij een drone binnen enkele seconden kan veranderen in een ongeleid projectiel richting Finland.

Vandaag hielden we een rustdag op de camping in Bollnäs. En eerlijk gezegd: dat was hard nodig. Niet omdat we volledig uitgeput waren van de afgelopen dagen, maar vooral omdat kamperen een merkwaardige combinatie is van ontspannen en voortdurend bezig zijn.

Vandaag zijn we weer een stukje verder noordwaarts getrokken: van Falun naar Bollnäs. Geen lange reisdag dit keer, want de route bedroeg slechts zo’n 130 kilometer. In Nederland zou zo’n afstand nauwelijks indruk maken, maar hier in Zweden voelt zelfs een korte rit alsof je urenlang langzaam een natuurdocumentaire binnenrijdt.

We staan nog steeds op de camping in Falun. En eerlijk is eerlijk: dat bevalt ons uitstekend. Sommige mensen reizen alsof ze op de vlucht zijn voor de belastingdienst — iedere ochtend om zes uur de caravan aankoppelen, stoelen inklappen, koffie naar binnen gieten en weer honderden kilometers verder. Wij blijken meer het type “rustig sudderen” te zijn geworden.

Vandaag stond een bezoek aan het beroemde mijngebied van Falun op het programma. En eerlijk gezegd: voordat je hier geweest bent, besef je eigenlijk niet hoe belangrijk deze plek ooit voor Zweden – en zelfs voor Europa – is geweest. Je denkt vooraf misschien: “Leuk, een oude mijn.” Maar Falun blijkt veel meer te zijn dan een gat in de grond met een souvenirwinkel erbij.

Vanochtend hebben we de caravan weer aangekoppeld en zijn we verder noordwaarts getrokken: van Nora naar Falun. Het was vandaag geen heel lange rit, zo’n 150 kilometer, maar wel een route om van te genieten. Vooral het eerste deel van de rit – over de kleinere binnenwegen richting riksväg 50 – was werkelijk schitterend. Slingerende wegen door dichte bossen, rode houten huizen tussen de bomen, kleine meertjes die ineens naast de weg opdoken, heuvelachtige vergezichten en hier en daar prachtige Zweedse villa’s met enorme tuinen. Dit is echt het Zweden waarvoor je naar Scandinavië rijdt.

Ik loop een beetje achter met bloggen, dus vandaag meteen maar verslag van drie dagen tegelijk: donderdag, vrijdag en zaterdag (dan heb ik morgen een ‘vrije dag’). Dat klinkt meteen alsof we een enorm avontuurlijk programma hebben afgewerkt, maar eerlijk gezegd bestond een groot deel van die dagen uit wandelen, koffie drinken, naar Zweedse huizen kijken en ons professioneel aanpassen aan het Scandinavische vakantietempo. En dat bevalt eigenlijk uitstekend.

Vandaag was eigenlijk onze geplande vertrekdag uit Gränna. Althans, volgens ons reisschema. In de praktijk bleek de camping een aanbieding te hebben waar Nederlanders instinctief gevoelig voor zijn: drie nachten verblijven, maar slechts twee betalen. En zodra ergens het woord “gratis” opduikt, verandert een doorsnee Nederlander spontaan in een financieel strateeg. Ineens voelt vertrekken bijna onverantwoord. Als we deze extra dag gewoon hadden moeten betalen, waren we vermoedelijk vroeg in de ochtend alweer onderweg geweest. Maar nu we officieel een “gratis” vakantiedag hadden gekregen, vonden we het onze morele plicht om daar zo lang mogelijk van te profiteren.